زهکشی و آب بندی تونل

نویسنده : کلینیک بتن ایران
تاریخ ثبت : 1397/04/01

سازه‌های زیرزمینی هم چون تونل‌ها و تونل‌های مترو به علت شرایط ویژه‌ی زیرزمین از نظر خاک و عبور آب‌های زیرزمینی، نیاز مبرمی به حفاظت و نگهداری دارند. بنا بر این طراحی و اجرای یک سیستم آب بندی مناسب و هماهنگ با شرایط پروژه، امری ضروری برای احداث هر تونلی است. سیستم آب بندی تونل می‌تواند در وجه خارجی یا در وجه داخلی آن باشد. اما عموماً اولویت آب بندی در اکثر پروژه‌ها در وجه خارجی است، چرا که قسمت داخلی با آب در تماس نیست. در پروژه‌هایی که آب بندی در مرحله‌ی بعد از ساخت و در بازسازی و ترمیم صورت می‌گیرد، وجه داخلی اولویت دارد. چرا که در چنین شرایطی وجه خارجی به هیچ وجه در دسترس نیست و انجام کار تنها در وجه داخلی امکان پذیر است. محصولات و روش‌های مختلفی برای آب بندی تونل همانند فوم آب بندی یا تزریق رزین آب بندی وجود دارد.

پارامترها و متغیرهای زیادی در طراحی سیستم آب بندی تونل موثر هستند. این متغیرها خودشان تابعی از نوع ساخت و بهره‌برداری سازه‌ی زیرزمینی (تونل) هستند. معمولاً متخصصین این پارامترها را برای در نظر گرفتن معرفی می‌کنند:

در وهله‌ی اول زهکشی نوع سیستم سازه‌ای در اولویت قرار دارد. بعد از آن، این که ننوع حفاری تونل چگونه بوده است؛ حفاری دستی بوده یا کات اند کاور و یا به صورت TBM انجام گرفته است. عمق قرارگیری سازه هم پارامتری تأثیرگذار است؛ به این معنی که پایین‌ترین عمق سازه چه عددی است. دیگر پارامترهای موثر شامل موارد زیر است:

  • بالاترین سطح آب زیرزمینی پس از ساخت
  • شرایط مختلف محیطی (شیمیایی و فیزیکی) مانند pH آب، وجود هیدروکربن‌ها، مواد شیمیایی
  • در نظر گرفتن هدف نگهداری طولانی مدت ضمن در نظر گرفتن هزینه‌های ساخت

در کنار مواردی که در فوق مطرح شد، عملکرد خوب یک سیستم آب بندی تونل به موارد دیگری نیز بستگی دارد:

  • بازرسی مداوم در طول ساخت
  • تجربه و مهارت کارگران
  • متغیرهای در نظر گرفته شده در طراحی توسط طراح
  • میزان آشنایی طراح با سیستم‌های آب بندی
  • خصوصیات و جزییات پروژه

روش‌های مختلف آب بندی تونل:

آب بندی تونل‌ها انواع و راه‌های مختلفی دارد که در این جا به معرفی برخی از آن‌ها به اختصار می‌پردازیم:

۱. آب بندی با عایق‌های مایع

این روش عایق بندی باید به صورت گرم اجرا شود. به همین دلیل تجهیزات الکتریکی و مکانیکی خاصی برای اجرای آن نیاز است. این پوشش‌ها معمولاً شامل ترکیبی از لاستیک، قیر، پلیمر و آسفالت می‌باشند. همچنین ممکن است برای نصب آن‌ها نیاز به قالب بندی نیز وجود داشته باشد.

۲. آب بندی تونل با عایق‌های پنلی

عملکرد این سیستم آب بندی بر مبنای دفن لایه‌ای بنتونیت در کپسول یا صفحاتی بنا نهاده شده است. بنتونیت قرار گرفته در آن متورم می‌شود و عایق آب بند می‌گردد. معمولاً این نوع عایق بندی در حدود ۴ ساعت به اتمام می‌رسد.

۳. آب بندی تونل با سیستم پوشش اپوکسی

از پوشش‌های اپوکسی اولین بار برای آب بندی در پل‌های با بالاست بالا در راه‌آهن استفاده شده‌اند. پوشش‌های اپوکسی برای سطوح افقی و عمودی جدا هستند. برای سطوح قائم از اپوکسی بدون شکم‌دادگی با اتصال کامل با سطح استفاده می‌شود. روش معمول اجرای اپوکسی‌ها با اسپری است.

آب بندی تونل

سایر مقالات
روش انجام عملیات آببندی فشار منفی  پی بتنی
روش انجام عملیات آببندی فشار منفی پی بتنی
با توجه به نبود تمهیدات مناسب در حین ساخت ( استفاده از افزودنی های آببند و نوار واتر استاپ PVC) و نیز تراز بالای آبهای زیر زمینی ، در بخش پی سازه control room و تاسیسات آن ، مجموعه ابزار و تجهیزات زیر کف کاذب...
ادامه مطلب
خصوصیات بتن مسلح به الیاف فولادی (بخش1)
خصوصیات بتن مسلح به الیاف فولادی (بخش1)
چندین متغیر بر روی خصوصیات مکانیکی بتن های مصلح به الیاف تاثیر می گذارند. این متغیرها شامل نوع و درصد الیاف مصرفی، نسبت ظاهری الیاف، مقاومت ماتریس و اندازه سنگدانه است. 
ادامه مطلب
ارزیابی میزان آسیب دیدگی بتن
ارزیابی میزان آسیب دیدگی بتن
مرحله‌ی بعد در پروسه‌ی ترمیم بتن، ارزیابی میزان آسیب دیدگی و شدت تخریب است. هدف از این مرحله، فهمیدن میزان آسیب دیدگی بتن و تاثیر آن بر روی سازه می‌باشد. به عبارت دیگر این که چه قسمت‌هایی از سازه تحت تاثیر این آسیب دیدگی خواهد بود. این مرحله شامل پیش‌بینی پیش‌رفت تخریب و تعیین نحوه‌ی آن نیز می‌باشد.
ادامه مطلب
واکنش قلیایی سنگدانه های بتن در سد سازی
واکنش قلیایی سنگدانه های بتن در سد سازی
آمارها از کشورهای صنعتی جهان نشان می دهد که در حال حاضر ترمیم و بازسازی سازه های زیربنایی آسیب دیده این کشورها هزینه بسیار زیادی در بر دارد.کشور ما ایران، در حال اجرای طرح های عمرانی و زیربنایی متعددی است و لازم است در مراحل مختلف مطالعاتی، علاوه بر هزینه های احداث، به هزینه های دوران بهره برداری و عمر مفید سازه توجه کافی بشود تا به زودی هزینه های هنگفت ترمیم و بازسازی از بودجه عمرانی کشور حذف شود.
ادامه مطلب