بتن پیش‌تنیده

نویسنده : کلینیک بتن ایران
تاریخ ثبت : 1397/04/02

بتن مقاومت فشاری بالایی دارد، اما در برابر تنش‌های کششی بسیار ضعیف عمل می‌کند. ساختن بتن پیش‌تنیده به منظور بالا بردن مقاومت کششی بتن صورت می‌گیرد. به این ترتیب که ما در واقع پیش از بتن‌ریزی به بتن یک تنش اعمال می‌کنیم که جهت آن کاملاً در خلاف جهتی است که فشار کششی به بتن وارد می‌شود. بنا بر این زمانی که فشار کششی به بتن وارد شود، این تنش به مقابله با آن برخاسته و در واقع مقاومت کششی بتن را افزایش می‌دهد. اما این پروسه چگونه صورت می‌پذیرد؟ چگونه می‌شود پیش از بتن‌ریزی به بتن تنش وارد کرد؟ قبل از بتن‌ریزی، تاندون‌های فلزی مخصوص (عموماً کابل‌هایی از جنس فولاد) در محل بتن‌ریزی قرار داده می‌شود و بر آن تنش‌های فشاری وارد می‌کنیم. پس از آن که بتن بر روی این تاندون‌ها ریخته شد، آن‌ها را رها می‌کنیم و نیروی فشاری در تاندون‌ها با نیروهای کششی مقابله می‌کند که نتیجه‌ی آن بالا رفتن مقاومت کششی بتن می‌شود.

می‌توان با یک مثال ساده، ایده‌ی بتن پیش‌تنیده را توضیح داد. زمانی که بخواهیم چند کتاب را پشت سر هم در کتابخانه به صورت عمودی قرار دهیم، کتاب‌ها در جای خود نمی‌ایستند و می‌افتند. اما اگر کمی آن‌ها را به یک سمت مایل کنیم، کتاب‌ها به یک دیگر فشار وارد می‌کنند و این موضوع باعث جلوگیری از افتادن آن‌ها می‌شود. این مایل کردن کتاب‌ها در واقع همان نیرویی است که از پیش به بتن وارد می‌کنیم.

بتن پیش‌تنیده

بتن پیش‌تنیده توسط یک مهندس آمریکایی در سال ۱۸۸۶ در ایالات متحده معرفی شد، اما تا حدود نیم قرن بعد به عنوان یک ماده‌ی ساختمانی پذیرفته نشد. بعدها کمبود فولاد در اروپا بعد از جنگ جهانی دوم و پیشرفت‌های علم در حوزه‌ی بتن و فولاد، باعث شد تا بتن پیش‌تنیده به یکی از مواد اصلی بازسازی اروپای بعد از جنگ بدل شود.

تفاوت بتن پیش‌تنیده و بتن تقویت شده چیست؟

در بتن تقویت شده، دو ویژگی فولاد و بتن با یکدیگر ترکیب می‌شوند. بتن با مقاومت فشاری بالا تنش‌های فشاری را تحمل می‌کند و فولاد تنش کششی وارد بر سازه را خنثی می‌کند. البته که فولاد مقاومت فشاری بالایی دارد، اما قابل مقایسه با بتن نیست. در واقع به طور کلی می‌توان گفت که ایده‌ی بتن تقویت شده این است که از مقاومت کششی فولاد استفاده کنیم تا ضعف بتن در این زمینه جبران شود. اما در بتن پیش‌تنیده این کار را نمی‌کنیم. بلکه تنشی در تاندون‌های فولادی واقع شده در بتن به وجود می‌آوریم و پس از بتن‌ریزی آن‌ها را رها می‌کنیم. این تنش به وجود آمده به صورت فشاری است و در جهت عکس نیروهای کششی اعمال می‌شود. بدین ترتیب زمانی که نیروی کششی به بتن وارد شود، این تنش به مقابله با آن برمی‌خیزد و آن را خنثی می‌کند.

پیش‌تنیدن بتن باعث می‌شود تا بسیاری از محدودیت‌هایی که در بتن معمولی برای طراحان و مهندسان وجود دارد، از بین برود. مهندسان اگر از بتن پیش‌تنیده استفاده کنند، می‌توانند دهانه‌ها و دیوارهای بلندتری در سازه قرار دهند، بدون این که احتیاج به ستون‌های بیشتری داشته باشند. این موضوع باعث می‌شود تا نیاز به بتن کاهش یابد و سازه‌ی بتنی باریک‌تر و سبک‌تر باشد که در مجموع باعث کاهش وزن سازه می‌شود.

سایر مقالات
خصوصیات  GFRC
خصوصیات GFRC

خصوصیات مکانیکی مخلوط های GFRC بستگی به میزان الیاف و پلیمر، نسبت آب به سیمان، حفرات، میزان ماسه، جهت گیری الیاف، طول الیاف و عمل آوری دارد. خصوصیات اولی مخلوط های GFRC در فرایند افشانه، که در طراحی مدنظر قرار می گیرند عبارتند از مقاومت خمشی 28 روزه مدول گسیختگی (MOR). تنش  PEL مقیاسی از تنش ترک خوردگی ماتریس است. مقاومت 28 روزه PEL به عنوان تنش حدی در طراحی در نظر گرفته می شود تا از ترک خوردن اتریس در اثر قالب برداری، حمل و نقل، جابجایی، نصب و یا بارهای سرویس جلوگیری شود.

ادامه مطلب
سه روش تست و بازرسی بتن کدامند؟
سه روش تست و بازرسی بتن کدامند؟
در کارهای عمرانی معمولاً بتن مورد استفاده به دو شکل ساخت در محل کارگاه و یا بتن آماده می باشد. با کنترل عوامل طرح اختلاط بتن از قبیل دانه بندی، نسبت آب به سیمان و غیره می توان بتنی مرغوب تولید نمود اما عدم دقت کافی در مرحله بتن ریزی و عمل آوری باعث بروز اختلال در مقاومت فشاری بتن می شود.
ادامه مطلب
بتن ریزی در گارگاه
بتن ریزی در گارگاه
ابعاد این پیمانه ها را باید طوری در نظر گرفت که اولا قابل حمل و نقل برای کارگر باشد ، ثانیا حجم آن طوری باشد که به تعداد صحیح یک متر مکعب شن و یا ماسه را پیمانه نماید مثلاً اگر ابعاد آنرا 50*50 به ارتفاع 25 سانتیمتر بسازیم با 16 پیمانه آن یک متر مکعب شن و ماسه خواهیم داشت و یا اگر ابعاد آنرا 50*50*50 بسازیم با 8 پیمانه یک متر مکعب شن و ماسه خواهیم داشت این پیمانه معمولا با چهار تخته که سطوح جانبی آنرا می پوشاند ساخته می‌شود و کف برای آن نمی سازند
ادامه مطلب
جدول اصول، قواعد، ابزار و  رواداری ها در انجام عملیات ترمیم سازه بتنی
جدول اصول، قواعد، ابزار و رواداری ها در انجام عملیات ترمیم سازه بتنی

جدول اصول، قواعد، ابزار و رواداری ها در انجام عملیات ترمیم سازه بتنی

چک لیست استاندارد اجرایی – تنظیف و ترمیم بتن در دامنه 85 درصد مقاومت فشاری طراحی


ادامه مطلب