زهکشی و آب بندی تونل

نویسنده : کلینیک بتن ایران
تاریخ ثبت : 1397/04/01

سازه‌های زیرزمینی هم چون تونل‌ها و تونل‌های مترو به علت شرایط ویژه‌ی زیرزمین از نظر خاک و عبور آب‌های زیرزمینی، نیاز مبرمی به حفاظت و نگهداری دارند. بنا بر این طراحی و اجرای یک سیستم آب بندی مناسب و هماهنگ با شرایط پروژه، امری ضروری برای احداث هر تونلی است. سیستم آب بندی تونل می‌تواند در وجه خارجی یا در وجه داخلی آن باشد. اما عموماً اولویت آب بندی در اکثر پروژه‌ها در وجه خارجی است، چرا که قسمت داخلی با آب در تماس نیست. در پروژه‌هایی که آب بندی در مرحله‌ی بعد از ساخت و در بازسازی و ترمیم صورت می‌گیرد، وجه داخلی اولویت دارد. چرا که در چنین شرایطی وجه خارجی به هیچ وجه در دسترس نیست و انجام کار تنها در وجه داخلی امکان پذیر است. محصولات و روش‌های مختلفی برای آب بندی تونل همانند فوم آب بندی یا تزریق رزین آب بندی وجود دارد.

پارامترها و متغیرهای زیادی در طراحی سیستم آب بندی تونل موثر هستند. این متغیرها خودشان تابعی از نوع ساخت و بهره‌برداری سازه‌ی زیرزمینی (تونل) هستند. معمولاً متخصصین این پارامترها را برای در نظر گرفتن معرفی می‌کنند:

در وهله‌ی اول زهکشی نوع سیستم سازه‌ای در اولویت قرار دارد. بعد از آن، این که ننوع حفاری تونل چگونه بوده است؛ حفاری دستی بوده یا کات اند کاور و یا به صورت TBM انجام گرفته است. عمق قرارگیری سازه هم پارامتری تأثیرگذار است؛ به این معنی که پایین‌ترین عمق سازه چه عددی است. دیگر پارامترهای موثر شامل موارد زیر است:

  • بالاترین سطح آب زیرزمینی پس از ساخت
  • شرایط مختلف محیطی (شیمیایی و فیزیکی) مانند pH آب، وجود هیدروکربن‌ها، مواد شیمیایی
  • در نظر گرفتن هدف نگهداری طولانی مدت ضمن در نظر گرفتن هزینه‌های ساخت

در کنار مواردی که در فوق مطرح شد، عملکرد خوب یک سیستم آب بندی تونل به موارد دیگری نیز بستگی دارد:

  • بازرسی مداوم در طول ساخت
  • تجربه و مهارت کارگران
  • متغیرهای در نظر گرفته شده در طراحی توسط طراح
  • میزان آشنایی طراح با سیستم‌های آب بندی
  • خصوصیات و جزییات پروژه

روش‌های مختلف آب بندی تونل:

آب بندی تونل‌ها انواع و راه‌های مختلفی دارد که در این جا به معرفی برخی از آن‌ها به اختصار می‌پردازیم:

۱. آب بندی با عایق‌های مایع

این روش عایق بندی باید به صورت گرم اجرا شود. به همین دلیل تجهیزات الکتریکی و مکانیکی خاصی برای اجرای آن نیاز است. این پوشش‌ها معمولاً شامل ترکیبی از لاستیک، قیر، پلیمر و آسفالت می‌باشند. همچنین ممکن است برای نصب آن‌ها نیاز به قالب بندی نیز وجود داشته باشد.

۲. آب بندی تونل با عایق‌های پنلی

عملکرد این سیستم آب بندی بر مبنای دفن لایه‌ای بنتونیت در کپسول یا صفحاتی بنا نهاده شده است. بنتونیت قرار گرفته در آن متورم می‌شود و عایق آب بند می‌گردد. معمولاً این نوع عایق بندی در حدود ۴ ساعت به اتمام می‌رسد.

۳. آب بندی تونل با سیستم پوشش اپوکسی

از پوشش‌های اپوکسی اولین بار برای آب بندی در پل‌های با بالاست بالا در راه‌آهن استفاده شده‌اند. پوشش‌های اپوکسی برای سطوح افقی و عمودی جدا هستند. برای سطوح قائم از اپوکسی بدون شکم‌دادگی با اتصال کامل با سطح استفاده می‌شود. روش معمول اجرای اپوکسی‌ها با اسپری است.

آب بندی تونل

سایر مقالات
اثر استفاده از مواد افزودنی آب بندی بتن بر ویژگی های بتن سخت شده
اثر استفاده از مواد افزودنی آب بندی بتن بر ویژگی های بتن سخت شده
با استفاده از نتایج به دست آمده از آزمایش ها می توان گفت که استفاده از مواد افزودنی آب بند هیچ اطلاعاتی مبنی بر اینکه این مواد تغییر در سختی بتن می شود وجود ندارد در حقیقت ترکی به این  نوع از مواد افزودنی به گونه ای است که اتصال اجزای سازنده بتن سخت شده بدون تغییر باقی می ماند.
ادامه مطلب
عوامل تخریب بتن و راه کارهای ترمیم بتن
عوامل تخریب بتن و راه کارهای ترمیم بتن
این مقاله ترجمه ای از فصل سوم کتاب THE GUID CONCRETE REPAIR که توسط کارشناسان و مهندسان دایره تعمیرات و اصلاح دفتر خدمات فنی و مهندسی وزارت کشور ایالات متحده آمریکا U.S department of the interior bureau of reclamation technical service centerو به منظور استاندارد سازی متد های ترمیمی بتن به صورت موضوعی و مصور تهیه و منتشر گردیده است.
ادامه مطلب
همه آنچه که درباره پلی کربوکسیلات باید بدانید
همه آنچه که درباره پلی کربوکسیلات باید بدانید
پلی کربوکسیلات ها نسل سوم از روان کننده های بتن هستند که به عنوان یک فوق روان کننده در بتن به کار میروند. مهمترین تفاوت این روان کننده با روان کننده کاهنده آب مقدار کاهش آبی است که استفاده از این افزودنی ممکن می سازد.
ادامه مطلب
خوردگی میلگردهای فولادی در بتن
خوردگی میلگردهای فولادی در بتن
به طور کلی از خوردگی میلگردهای فولادی در بتن به وسیله تشکیل پوسته اکسیدهای فعال و قلیایی های سیمان پرتلند جلوگیری می شود. وقتی یون های مهاجم، از قبیل کلرایدها، اطراف میلگردهای بتن را آلوده می کند، پوسته اکسید فعال باعث تضعیف یا تخریب می شود و خوردگی میلگردهای فولادی اتفاق می افتد.
ادامه مطلب