بتن پیش‌تنیده

نویسنده : کلینیک بتن ایران
تاریخ ثبت : 1397/04/02

بتن مقاومت فشاری بالایی دارد، اما در برابر تنش‌های کششی بسیار ضعیف عمل می‌کند. ساختن بتن پیش‌تنیده به منظور بالا بردن مقاومت کششی بتن صورت می‌گیرد. به این ترتیب که ما در واقع پیش از بتن‌ریزی به بتن یک تنش اعمال می‌کنیم که جهت آن کاملاً در خلاف جهتی است که فشار کششی به بتن وارد می‌شود. بنا بر این زمانی که فشار کششی به بتن وارد شود، این تنش به مقابله با آن برخاسته و در واقع مقاومت کششی بتن را افزایش می‌دهد. اما این پروسه چگونه صورت می‌پذیرد؟ چگونه می‌شود پیش از بتن‌ریزی به بتن تنش وارد کرد؟ قبل از بتن‌ریزی، تاندون‌های فلزی مخصوص (عموماً کابل‌هایی از جنس فولاد) در محل بتن‌ریزی قرار داده می‌شود و بر آن تنش‌های فشاری وارد می‌کنیم. پس از آن که بتن بر روی این تاندون‌ها ریخته شد، آن‌ها را رها می‌کنیم و نیروی فشاری در تاندون‌ها با نیروهای کششی مقابله می‌کند که نتیجه‌ی آن بالا رفتن مقاومت کششی بتن می‌شود.

می‌توان با یک مثال ساده، ایده‌ی بتن پیش‌تنیده را توضیح داد. زمانی که بخواهیم چند کتاب را پشت سر هم در کتابخانه به صورت عمودی قرار دهیم، کتاب‌ها در جای خود نمی‌ایستند و می‌افتند. اما اگر کمی آن‌ها را به یک سمت مایل کنیم، کتاب‌ها به یک دیگر فشار وارد می‌کنند و این موضوع باعث جلوگیری از افتادن آن‌ها می‌شود. این مایل کردن کتاب‌ها در واقع همان نیرویی است که از پیش به بتن وارد می‌کنیم.

بتن پیش‌تنیده

بتن پیش‌تنیده توسط یک مهندس آمریکایی در سال ۱۸۸۶ در ایالات متحده معرفی شد، اما تا حدود نیم قرن بعد به عنوان یک ماده‌ی ساختمانی پذیرفته نشد. بعدها کمبود فولاد در اروپا بعد از جنگ جهانی دوم و پیشرفت‌های علم در حوزه‌ی بتن و فولاد، باعث شد تا بتن پیش‌تنیده به یکی از مواد اصلی بازسازی اروپای بعد از جنگ بدل شود.

تفاوت بتن پیش‌تنیده و بتن تقویت شده چیست؟

در بتن تقویت شده، دو ویژگی فولاد و بتن با یکدیگر ترکیب می‌شوند. بتن با مقاومت فشاری بالا تنش‌های فشاری را تحمل می‌کند و فولاد تنش کششی وارد بر سازه را خنثی می‌کند. البته که فولاد مقاومت فشاری بالایی دارد، اما قابل مقایسه با بتن نیست. در واقع به طور کلی می‌توان گفت که ایده‌ی بتن تقویت شده این است که از مقاومت کششی فولاد استفاده کنیم تا ضعف بتن در این زمینه جبران شود. اما در بتن پیش‌تنیده این کار را نمی‌کنیم. بلکه تنشی در تاندون‌های فولادی واقع شده در بتن به وجود می‌آوریم و پس از بتن‌ریزی آن‌ها را رها می‌کنیم. این تنش به وجود آمده به صورت فشاری است و در جهت عکس نیروهای کششی اعمال می‌شود. بدین ترتیب زمانی که نیروی کششی به بتن وارد شود، این تنش به مقابله با آن برمی‌خیزد و آن را خنثی می‌کند.

پیش‌تنیدن بتن باعث می‌شود تا بسیاری از محدودیت‌هایی که در بتن معمولی برای طراحان و مهندسان وجود دارد، از بین برود. مهندسان اگر از بتن پیش‌تنیده استفاده کنند، می‌توانند دهانه‌ها و دیوارهای بلندتری در سازه قرار دهند، بدون این که احتیاج به ستون‌های بیشتری داشته باشند. این موضوع باعث می‌شود تا نیاز به بتن کاهش یابد و سازه‌ی بتنی باریک‌تر و سبک‌تر باشد که در مجموع باعث کاهش وزن سازه می‌شود.

سایر مقالات
بتن متداول در روسازی
بتن متداول در روسازی

C7.5 و C20 دو تیپ متداول بتن برای استفاده در کارهای عمومی روسازی می باشد. C7.5 بعنوان بتن مگر و C20 بعنوان بتن با مقاومت متوسط است. از C7.5 می توان برای بستر یا زیرسازی پیاده رو و جداول استفاده کرد و از بتن C20 بعنوان بتن با حداقل مقاومت لازم برای ساخت دال بتنی در روسازی معمولی استفاده کرد.

ادامه مطلب
کفپوش پلی یورتان
کفپوش پلی یورتان
در حال حاضر انواع بسیار گسترده‌ای از محصولات پلیمری همانند رزین‌های اپوکسی، پلی یورتان و اکریلیک تولید می‌شوند و در صنایع مختلفی از آن‌ها استفاده‌های فراوانی می‌شود
ادامه مطلب
بررسی بتن کم مقاومت
بررسی بتن کم مقاومت
جهت بررسی وضعیت بتن سازه از نظر عملکرد عضو یا کل سازه به واسطه وجود بتن کم مقاومت یا غیر قابل قبول در سازه یا عضو بایستی موارد ذیل را در نظر گرفت.
ادامه مطلب
استاندارد بتن، مواد شیمیایی بتن و ویژگی ها
استاندارد بتن، مواد شیمیایی بتن و ویژگی ها
استناد بند یک ماده 3 قانون تاسیس موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران مصوب ایران مصوب بهمن ماه 1371 به عنوان استاندارد رسمی ایران منتشر می‌شود. برای حفظ همگامی و هماهنگی با پیشرفت های ملی و جهانی در زمینه صنایع و علوم و خدمات، استاندارد های ملی ایران در مواقع لزوم تجدید نظر خواهند شد و هر گونه پیشنهادی که برای اصلاح یا تکمیل این استاندارد ها برسد در هنگام تجدید نظر در کمیسیون فنی مربوطه مورد توجه واقع خواهد شد. بنابراین برای مراجعه به استاندارد های ایران باید همواره از آخرین چاپ و تجدید نظر آنها استفاده نمود. در تهیه و تجدید نظر این استاندارد سعی شده است که ضمن توجه به شرایط موجود و نیاز های جامعه در حد امکان بین این استاندارد و استاندارد های کشور های صنعتی و پیشرفته هماهنگی ایجاد شود.
ادامه مطلب